Ding # 22 Bibliotheek 2.0 en de toekomst van bibliotheken

Van de eerste oude middeleeuwse manuscripten, en de oude leeszalen, (library Salamanca, Spain) naar de moderne bibliotheek (Parque España library Colombia), (Giancarlo Mazzanti) en dan nog het liefst Bibliotheek 2.0. We lezen nog steeds veel, maar vanuit een andere invalshoek. Minder boeken in de oude vorm maar meer tekst; op internet en websites: wat is hierin de rol van de bibliotheek? Bij het lezen van de Nederlandse en Engelse artikelen komt naar voren dat de bibliotheek ooit een pionier was op het gebied van internet, maar nu ergens achteraan loopt. Van nature heeft de bibliotheek moeite om open te staan voor nieuwe ontwikkelingen. Er manifesteren zich vaak twee problemen: een cultureel en een budget probleem. (van de week nog met collega's om de tafel gezeten: komend jaar moet er nog fors bezuinigd worden: hoe zorg je er dus voor dat je vooruitgang blijft maken maar wel binnen je budget blijft). Toch zal de bibliotheek moeten omschakelen van passief naar pro-actief, want de wereld van de informatie verandert razendsnel, zoals te lezen in het Bibliothecaris 2.0 manifest. Ze zal risico's moeten nemen en experimenteren. De oorspronkelijke missie van de bibliotheek was vooral gericht op onderwijs (in welke vorm dan ook) en het bieden van toegang tot kennis en informatie. Wat het, denk ik, moet worden: een informatiecentrum voor 'levenslang leren voor iedereen'. Integreren in allerlei lagen van het bevolkingsgeheel.
Je zult je af moeten vragen: wat wil de klant, wat heeft hij nodig, hoe kan ik daarin voorzien? Moet de bibliotheek gaan doen aan 'Social networking'? Ja, dat zal nodig zijn als we als bibliotheek willen overleven. Veel bibliotheken kijken al aardig om zich heen: leggen contacten met andere (universiteits)bibliotheken, het stadsbestuur, het museum of het bedrijfsleven.

In de praktijk liggen 2.0 initiatieven voor de bibliotheek in b.v. samenwerking met scholen en gemeente. In Beek-Ubbergen is de bibliotheek een onderdeel van het 'Kultuurhus'. Ook het ontsluiten van lokaal erfgoed is een onderdeel van de ontwikkeling. In Malden is de bibliotheek een samenwerking aangegaan met de plaatselijke Heemkundekring. Zij hebben een eigen ruimte in de bibliotheek, en een eigen boekencollectie: 'Rijk van Nijmegen', geïntegreerd in het Bicatsysteem van de bibliotheek. In de toekomst volgt wellicht nog een samenwerking met de Bredeschool, waarvan de bouw binnenkort van start gaat. De bibliotheek moet weer een 'trendwatcher' worden, met weblogs wiki's taggings en instant messaging. De bibliotheek is er tenslotte voor de gebruiker, en dat is iedereen! Het hele 2.0 gebeuren is van de grond aan het komen, maar de ontwikkelingen gaan vaak snel. De vraag blijft of (en hoe) je als grote organisatie met je 'biebbus' vooraan op de digitale snelweg kunt blijven rijden. Hoe dus verder is voor mij nog wel een vraag!